Zróżnicowanie reakcji odpornościowej wybranych odmian tytoniu

Zróżnicowanie reakcji odpornościowej wybranych odmian tytoniu (Nicotiana tabacum) w zależności od użytego izolatu wirusa Y ziemniaka (PVY) – Anna Depta, Teresa Doroszewska, Anna Czubacka

Abstract

Wirus Y ziemniaka (Potato virus Y, PVY) powoduje brunatną nekrozę nerwów liści tytoniu. W obrębie gatunku Nicotiana tabacum odporność na PVY warunkowana jest pojedynczym recesywnym genem va powstałym w wyniku delecji w genie podatności Va. Odporność tę posiada wiele odmian uprawnych tytoniu, jednak może być ona przełamywana przez zjadliwe izolaty PVY, dlatego konieczne jest poszukiwanie nowych źródeł odporności lub łączenie czynników odporności już poznanych. Celem pracy była identyfikacja odmian mających odporność typu va oraz ocena jej skuteczności wobec czterech izolatów PVY, a także poszukiwanie nowych czynników odporności. Przebadano odporność 25 odmian tytoniu poprzez wykonanie testów biologicznych metodą inokulacji izolatami PVY w warunkach szklarniowych oraz zastosowanie testu DAS-ELISA w celu potwierdzenia obecności wirusa w inokulowanych roślinach. Identyfikację genu va prowadzono metodą PCR poprzez amplifikację dwóch markerów genu podatności Va. W odmianach posiadających gen odporności va nie dochodziło do amplifikacji produktów. Najwyższą odpornością charakteryzowała się odmiana VAM, która nie została porażona słabszymi izolatami, chociaż izolaty silne spowodowały nekrozę nerwów. Niższą odpornością cechowało się 6 odmian, które nie wykazały objawów chorobowych po zastosowaniu izolatu słabego. Pozostałe odmiany posiadające czynnik typu va zostały porażone przez wszystkie izolaty. Kolejnych pięć odmian, posiadających gen podatności Va, wykazało objawy tolerancji na zakażenie użytymi izolatami PVY. Odmiana Węgierski Ogrodowy, pomimo obecności genu podatności (Va), nie została porażona przez izolat słaby.

 

Słowa kluczowe: izolaty PVY, gen va, tolerancja